Amerikanen beschuldigen ASML van illegale export naar China, zonder bewijs

In dit artikel:

Bloomberg meldde op basis van anonieme Amerikaanse overheidsbronnen dat de Amerikaanse minister van Handel, Howard Lutnick, bezorgd zou zijn dat een zeer geavanceerde chipmachine in China terecht is gekomen. Die bronnen zouden aantonen dat ASML onderdelen voor EUV-technologie naar China heeft geëxporteerd, maar Bloomberg publiceerde daar geen hard bewijs bij.

EUV-lithografiemachines — de busgrootte installaties die de meest krachtige chips maken — staan sinds hun komst onder een exportverbod naar China. Nederland stemde daarmee in tijdens de eerste ambtstermijn van president Trump, onder sterke Amerikaanse druk. De maatregel is zowel economisch als geopolitiek gemotiveerd: voorkomen moet worden dat China toegang krijgt tot chips die groot technisch en militair voordeel kunnen opleveren, bijvoorbeeld voor AI of geavanceerde wapensystemen.

ASML reageert fel en ontkent dat het ooit een EUV-machine of onderdelen daarvoor naar China heeft verzonden. Het bedrijf zegt de regels te hebben nageleefd en wijst eerdere, onjuiste geruchten over overtredingen af. Beursanalist Jos Versteeg noemt het idee dat er een EUV-machine in China staat “grote onzin”: het inbouwen, onderhouden en laten draaien van zulke systemen vereist onmiskenbaar ASML-expertise, en het bedrijf zou geen risico nemen op Amerikaanse sancties.

ASML geeft verder geen details over de gesprekken met de Amerikaanse overheid en wil niet speculeren over de beweegredenen achter de aantijgingen. Versteeg merkt op dat onduidelijk is of verwarring bestaat met onderdelen voor oudere, ook krachtige machines die wél in China aanwezig zijn. Tegelijk waarschuwt hij dat ernstige spanningen met de VS ook nadelige gevolgen voor de Amerikaanse chip- en AI-industrie zouden kunnen hebben, omdat grote fabs in de VS afhankelijk zijn van ASML.