Bedrijven in metaal en chemie kunnen energiekosten moeilijker doorberekenen

In dit artikel:

Bedrijven in de Nederlandse chemie- en metaalsector hebben moeite om de recent gestegen energiekosten — als gevolg van de oorlog in het Midden-Oosten — door te berekenen aan afnemers. Vooral kleine en middelgrote maakbedrijven zien daardoor investeringen uitgesteld worden en ervaren een negatiever ondernemerssentiment, zegt Mark Helder van de Koninklijke Metaalunie. Ongeveer 78% van de ondernemers kampt met hogere energie-, brandstof- en transportkosten, terwijl ook de leveringszekerheid onder druk staat ondanks dat de Straat van Hormuz weer open is voor commerciële scheepvaart.

Als gevolg verslechteren orderportefeuilles, lopen marges terug en dalen winstgevendheid en export. Externe onzekerheid maakt bedrijven terughoudender; zonder herstel van de orderinstroom blijft de druk aanhouden. Het aantal verlieslatende bedrijven neemt toe, wat vooral mkb’ers zwaar treft — mede door stalen heffingen en oplopende loonkosten.

Consultancy PwC bevestigt dat chemie- en metaalproducenten het nu moeilijker vinden om kostenstijgingen door te rekenen dan tijdens de energiecrisis van 2022. Consumptie is sinds de coronapersiode afgenomen, waardoor prijsverhogingen sneller tot vraaguitval kunnen leiden. De gevolgen zijn groter in sectoren met krappe marges, waar extra kosten snel in verliezen kunnen omslaan.

De VNCI spreekt van een gemengd beeld: bedrijven met lange contracten kunnen prijsstijgingen vaak niet doorberekenen, kortecontracters soms wel. Hoe ernstig de schade wordt, hangt sterk af van de duur van de crisis en blijft verergerd worden door relatief hoge energieprijzen in Nederland en concurrentie uit Azië.