Buitenbeentje Nederland zet nu ook vaart achter nationale investeringsbank

In dit artikel:

Het kabinet wil een nationale investeringsinstelling oprichten en daar volgens gelekte Prinsjesdagstukken 3,3 miljard euro in steken. De instelling moet innovatieve Nederlandse bedrijven helpen groeien en voorkomen dat zij voor financiering naar het buitenland vertrekken. Ze komt naast bestaande fondsen zoals Invest-NL.

De overheid stelt een basisbedrag beschikbaar in de verwachting dat durfinvesteerders, pensioenfondsen en banken extra geld inleggen. Econoom Roel Beetsma noemt die publieke bijdrage noodzakelijk, omdat innovatieve projecten risicovol zijn en private partijen daardoor terughoudend blijven. Een zelfstandige investeringsinstelling kan bovendien buiten de reguliere begrotingsregels vallen, waardoor overheidsgeld een hefboomeffect kan krijgen.

Vooral de biotechsector heeft behoefte aan extra financiering. Start-ups hebben vaak miljoenen nodig voordat hun onderzoek opbrengsten oplevert, terwijl pensioenfondsen vooral in veel grotere bedragen investeren. Willemijn Vader van het Leidse biotechbedrijf Vitroscan zegt dat zij een groot deel van haar tijd besteedt aan het ophalen van relatief kleine bedragen. Haar bedrijf onderzoekt welke kankerbehandeling het beste bij een patiënt past.

Volgens minister Herbert vertrekken innovatieve bedrijven geregeld naar landen als de Verenigde Staten, waar meer durfkapitaal beschikbaar is. Voorstanders erkennen dat afzonderlijke projecten kunnen mislukken, maar wijzen erop dat succesvolle investeringen de verliezen van andere projecten kunnen compenseren. Nederland had na de Tweede Wereldoorlog al een publieke investeringsbank; de daaruit voortgekomen NIBC werd onlangs door ABN Amro overgenomen.