De recordboete voor Uber begon bij een Franse chauffeur die geen 'wegwerpdoekje' wilde zijn

In dit artikel:

De Autoriteit Persoonsgegevens (AP) heeft Uber een boete van 825 miljoen euro opgelegd wegens geautomatiseerde beslissingen over chauffeurs. Tussen 2018 en 2022 konden bestuurders in Europa, ook in Nederland, hun toegang tot het platform verliezen door onder meer lage beoordelingen of een verdenking van fraude, zonder dat eerst een medewerker naar hun individuele situatie keek. Volgens de AP is dat in strijd met de AVG, omdat zulke besluiten grote gevolgen kunnen hebben voor iemands inkomen.

De zaak kwam mede op gang door de Franse Uber-chauffeur Brahim Ben Ali. Nadat zijn account in 2019 was verwijderd, verzamelde hij samen met data-activist Paul-Olivier Dehaye en een Zwitserse organisatie verklaringen en gegevens van 171 andere geblokkeerde chauffeurs. Die informatie vormde de basis voor het onderzoek van de Nederlandse privacytoezichthouder, omdat Uber zijn Europese hoofdkantoor in Nederland heeft.

De sanctie is de grootste die de AP ooit heeft opgelegd. Het eerdere record bedroeg 290 miljoen euro en werd in 2024 eveneens aan Uber opgelegd, toen vanwege de doorgifte van persoonsgegevens van chauffeurs naar de Verenigde Staten. Hoogleraar arbeidsrecht Evert Verhulp ziet de zaak als een voorbeeld van de spanning tussen het bedrijfsmodel van platformbedrijven en bestaande wetgeving. De privacyregels bieden toezichthouders bovendien ruimte voor aanzienlijk hogere boetes dan het arbeidsrecht.

Uber gaat tegen het besluit in beroep en zegt de werkwijze inmiddels te hebben aangepast. Volgens het bedrijf leiden beoordelingen niet meer automatisch tot uitsluiting en is er menselijke controle ingevoerd. Uber vindt het bedrag niet in verhouding staan tot de overtreding; het bedrijf behaalde vorig jaar ongeveer 44,5 miljard euro omzet.

Ben Ali wil de kwestie verder brengen. Hij werkt aan een collectieve procedure waarmee chauffeurs compensatie willen eisen voor eventuele schade door de uitsluitingen.