Defensie-inkoop moet strategischer

In dit artikel:

Door de oplopende Russische dreiging en de onzekerder Amerikaanse bescherming moet Europa zijn defensie sneller en slimmer organiseren. De auteur betoogt dat Nederland en zijn bondgenoten niet langer kunnen volstaan met losse, prijsgerichte aankopen van wapens en materieel, maar moeten overstappen op strategisch toeleveringsmanagement: inkopen zo vormgeven dat levering, innovatie en technologische voorsprong op langere termijn zijn verzekerd.

Daarbij moet Defensie vaker uitgaan van functionele eisen in plaats van vaste technische specificaties. Voor snel veranderende domeinen als drones, software en sensortechnologie is het belangrijker te beschrijven welke militaire taak een systeem moet vervullen dan precies welk model geleverd wordt. Dat vraagt om langdurige samenwerkingen met leveranciers, bijvoorbeeld via raamcontracten, waarin meerdere bedrijven — ook innovatieve start-ups — kunnen meedoen aan ontwikkeling en doorontwikkeling.

De tekst benadrukt ook het belang van dual-use technologie, zoals cyberveiligheid, maritieme systemen, navigatie en hightechcomponenten, omdat Nederland daar sterke sectoren in heeft en zulke producten zowel civiel als militair bruikbaar zijn. Tegelijk moeten leveringsrisico’s in grondstoffen en digitale ketens zwaarder meewegen, omdat veel cruciale onderdelen van buiten de EU komen.

Volgens de auteur ligt de grootste winst echter in Europese samenwerking. Lidstaten zouden gezamenlijke inkoop beter moeten coördineren om elkaar niet op de markt te overbieden en om een sterkere onderhandelingspositie tegenover producenten te krijgen. De EU zet daar met een nieuw industrieprogramma voorzichtig op in, maar succes hangt af van de bereidheid van landen om nationale industriële belangen ondergeschikt te maken aan gezamenlijke veiligheid.