Variabel contract wordt duurder, maar overstappen kan winterkosten beperken

In dit artikel:

Per 1 juli stijgen de energietarieven voor veel Nederlandse huishoudens met een variabel contract; ongeveer 37% van de huishoudens heeft zo’n contract (ACM). De tarieven liggen op meerdere plekken meer dan 10% hoger dan begin dit jaar, deels door geopolitieke spanningen rond Iran en de Straat van Hormuz. Vooral de gasprijs blijft onzeker richting de winter, waardoor hogere rekeningen later in het jaar kunnen toeslaan.

Adviezen van marktpartijen zijn duidelijk: wie zekerheid wil over de winterkosten doet er verstandig aan de opties te heroverwegen. Vaste contracten zijn de laatste maanden ook duurder geworden, maar leveranciers geven daar vaak korting of cashback, wat het vastzetten aantrekkelijker kan maken dan aan een variabel tarief vasthouden. Voor wie flexibiliteit zoekt, zijn dynamische contracten een alternatief — maar met verschil tussen stroom en gas. Dynamische stroomtarieven wisselen elk kwartier of uur, waardoor verplaatsbaar verbruik (bijv. elektrische auto opladen of wasbeurten) kan profiteren van goedkope momenten. Bij gas verandert de prijs doorgaans slechts eenmaal per dag, en gasverbruik is veel minder makkelijk te schuiven omdat verwarming aanstaat als het koud is.

Je kunt gas en stroom bij verschillende leveranciers afnemen; een combinatie van vast gas- en dynamisch stroomcontract is vaak mogelijk zonder extra kosten. Wel geldt dat de hoogste kortingen vaak gekoppeld zijn aan gecombineerde contracten.

Eigenaren van zonnepanelen krijgen er straks extra overwegingen bij: de salderingsregeling vervalt per 1 januari 2027, waardoor teruggeleverde stroom niet langer wordt weggestreept tegen later afgenomen stroom. De financiële waarde verschuift daardoor naar direct eigen verbruik; terugleveren wordt veel minder opleverend (in sommige gevallen nog maar enkele centen per kWh). Dat maakt het belangrijk bij het kiezen van een langlopend vast contract rekening te houden met terugleververgoedingen na 2026. Enkele leveranciers hebben die vergoedingen al verlaagd, maar er zijn ook aanbieders die nog een vergoeding van circa 2,5 cent per kWh bieden.

Ten slotte wordt vergelijken vanaf 1 juli eenvoudiger door een nieuwe gedragscode: aanbieders moeten met dezelfde verwachte stroomprijzen rekenen, waardoor prijsverschillen vooral inzichtelijker worden en vooral afhangen van vaste maandkosten, inkoopvergoeding en terugleverregels.