Kritiek op onderzoek Algemene Rekenkamer naar stikstofbeleid miskent doel ervan
In dit artikel:
De Algemene Rekenkamer weerspreekt de kritiek van Christian Mulder op haar onderzoek naar de beëindigingsregelingen Lbv en Lbv-plus voor veehouderijen. Volgens Mulder had de Rekenkamer moeten concluderen dat het uitkoopbeleid weinig effectief was en veel duurder uitviel dan geraamd. Ook zou het onderzoek te beperkt zijn geweest en hadden alternatieve landbouwmethoden moeten worden onderzocht.
De Rekenkamer legt uit dat het onderzoek in 2024 ex-durante is uitgevoerd en in mei 2025 werd gepubliceerd, terwijl beide regelingen nog openstonden. Daardoor waren definitieve cijfers over gerealiseerde bedrijfsbeëindigingen, uitgaven en stikstofreductie nog nauwelijks beschikbaar. Een oordeel over de totale effectiviteit was daarom niet mogelijk. Het doel was vooral om lessen te trekken voor een nieuwe regeling, de inmiddels ingevoerde Vrijwillige beëindigingsregeling veehouderijlocaties. Dat past volgens de Rekenkamer bij haar taak om het functioneren van de Rijksoverheid te verbeteren.
Wel konden de twee regelingen worden vergeleken op doelmatigheid. Daaruit bleek dat de Lbv-plus, ondanks de hogere vergoeding per deelnemer, efficiënter was in het verminderen van stikstofdepositie in Natura 2000-gebieden. De belangrijkste bepalende factor was de afstand tot zo’n natuurgebied: hoe dichterbij een bedrijf ligt, hoe meer depositiereductie per euro wordt bereikt. Daarom adviseerde de Rekenkamer toekomstige regelingen te richten op veehouderijen die de meeste stikstof op Natura 2000-gebieden uitstoten.
De Rekenkamer betwist bovendien dat de door Mulder genoemde norm van 633 euro per kilogram stikstof een officieel beleidsdoel was. Die norm was gebaseerd op een verouderde en partiële ambtelijke raming uit 2022, niet op een door het kabinet vastgesteld doel. Het onderzoeken van alternatieve landbouwmaatregelen viel eveneens buiten het onderzochte kabinetsbeleid en daarmee buiten de opdracht. Tot slot stelt de Rekenkamer dat de cijfers in Mulders tabel, die volgens hem op haar rapport zijn gebaseerd, niet uit dat rapport komen en onjuist zijn. Haar bevinding was juist dat de Lbv-plus ruim vijf keer doelmatiger was dan de Lbv.
Vandaag Inside: Cody Gakpo ziet opvallende overeenkomsten tussen Jürgen Klopp en Xavi Hernández