Gasunie waarschuwt voor lege gasvelden: 'Het is twee voor twaalf'

In dit artikel:

De ondergrondse Nederlandse gasvoorraden zijn nu voor slechts 19,5% gevuld, meldt Gasunie — fors lager dan de 37% van een jaar geleden en ver onder de ruim 63% die ze rond deze tijd in 2024 bereikten. Gasunie-directeur Coenen streeft normaal gesproken naar ongeveer 40% in deze periode om koude winters te kunnen overbruggen. Door een koude winter zijn de voorraden tot het laagste niveau in zeker tien jaar teruggelopen.

De oorlog in het Midden-Oosten, die in februari begon, en de blokkade van de Straat van Hormuz hebben de gasprijzen recent sterk opgedreven, waardoor het vullen van opslaglocaties duurder wordt. Gasunie wil de opslag voor oktober liefst tot ten minste 80% vullen. TNO-onderzoeker René Peters noemt de huidige situatie zorgelijk en waarschuwt dat er de komende weken al begonnen moet worden met geleidelijk vullen; afwachten tot het laatste moment is volgens hem geen optie. Omdat de zomer al begonnen is, dringt de tijd.

Normaal gesproken vullen energiemaatschappijen de bergingen, maar zij aarzelen nu vanwege hoge prijzen en speculeren vaak op lagere winterprijzen. Energiebeheer Nederland (EBN), namens de staat bevoegd om mee te vullen, is tot nu toe de enige die serieus opschaalt; EBN kan het tempo opvoeren, maar dat brengt grote kosten voor de overheid en dus de belastingbetaler met zich mee — een politieke keuze waar het kabinet over moet beslissen. Gasunie doet een dringend beroep op marktpartijen; als die niet ingrijpen moet EBN meer gaan doen, aldus Coenen.

Coenen pleit verder voor steviger beleid rond strategische voorraden om afhankelijkheid van het buitenland te verminderen en robuuster te zijn tegen langdurige leveringsonderbrekingen. Peters wijst erop dat of Nederlanders volgend winter koud komen te zitten grotendeels afhangt van de daadwerkelijke vraag en van de weersomstandigheden; in noodgevallen blijft import uit het buitenland mogelijk, maar dat vergroot de kwetsbaarheid. Het kabinet voelt in elk geval niets voor een heropening van de Groningse velden.