Sparen in onzekere tijden: waarom twee buffers hebben belangrijk is
In dit artikel:
Door oplopende geopolitieke spanningen, stijgende prijzen en economische onzekerheid roept de Autoriteit Financiële Markten Nederlanders op deze week een financiële buffer op te bouwen. De budgetvoorlichter Nibud waarschuwt dat veel huishoudens daar moeite mee hebben: 26% van de Nederlanders heeft minder dan €2.500 spaargeld, vooral onder jongeren, huurders en mensen met een wisselend inkomen. Nibud-woordvoerder Karin Radstaak benadrukt dat sparen voor lage inkomens vaak niet een keuze maar een gebrek aan ruimte is, terwijl middeninkomens vaker door prioriteiten te stellen meer kunnen reserveren.
Hoe groot een buffer moet zijn, verschilt per situatie. Als vuistregel raadt het Nibud aan ongeveer 10% van het inkomen opzij te zetten en biedt het een online bufferberekenaar die rekening houdt met woon-, gezins- en inkomenssituaties. Als voorbeeld geeft het Nibud dat een huishouden met een partner, twee kinderen, een koophuis, auto en een netto inkomen van €6.500 per maand een buffer van ongeveer €23.500 nodig heeft.
Er worden twee vormen van buffer onderscheiden: spaargeld voor onverwachte, maar te verwachten uitgaven (zoals reparaties of hoge energierekeningen) en een klein contant bedrag thuis voor acute noodsituaties. De AFM adviseert hiervoor ongeveer €70 per volwassene en €30 per kind, voldoende om enkele dagen noodzakelijke uitgaven te dekken. Radstaak wijst erop dat het doel van sparen vooral is om kwetsbaarheid te verminderen, niet per se om vermogen op te bouwen.
Financieel coach Micha Aarts geeft concrete stappen om te beginnen: maak eerst overzicht van inkomsten en uitgaven (houd een maand bij), zoek naar besparingsruimte zoals abonnementen, en stel duidelijke spaardoelen. Praktische tips zijn automatische overboekingen direct na ontvangst van salaris, aparte potjes of rekeningen voor verschillende doelen en eventueel een spaarrekening bij een andere bank om impulsieve terugboekingen te voorkomen. Aarts waarschuwt dat beleggen pas verantwoord is nadat de noodbuffer op orde is; sparen biedt eerst financiële rust en zekerheid.
Daarnaast benadrukken zowel Nibud als Aarts dat hulp en regelingen (toeslagen e.d.) benut moeten worden door wie moeite heeft rond te komen, omdat vroegtijdige ondersteuning voorkomt dat problemen verergeren.