Onder de overleden 'Nederlandse Warren Buffett' explodeerde koers HAL
In dit artikel:
De Rotterdamse rederij Holland-Amerika Lijn (HAL) werd in 1873 opgericht en evolueerde vanaf 1989 onder Martijn van der Vorm tot een investeringsmaatschappij nadat de cruiseschepen voor circa 550 miljoen euro werden verkocht. Die strategische koerswijziging leidde tot uitzonderlijke rendementen: onder Van der Vorm klom de beurskoers gemiddeld zo’n 24% per jaar gedurende 37 jaar. Volgens VEB zou een belegging van duizend euro in 1989, met herbelegde dividenden, tot januari 2024 zijn uitgegroeid tot ongeveer 66.000 euro; sindsdien staat de koers nog eens ruim 40% hoger. HAL heeft nu een marktwaarde van meer dan 15 miljard euro en de familie Van der Vorm is volgens Quote de op één na rijkste van Nederland (vermogen circa 9,4 miljard).
HAL investeerde niet in hightech-vedettes maar veelal in traditionele Nederlandse bedrijven, vaak met maritieme verbondenheid — een logische keuze gezien de Rotterdamse roots van de Holland-Amerika Lijn. Een van de eerste en blijvende posities is in baggeraar Boskalis; HAL betaalde in 1989 vijftig miljoen voor 20% (waardering destijds circa 250 miljoen), en in 2022 was Boskalis volledig in HAL’s handen met een waarde van ongeveer 4,2 miljard. Andere langlopende deelnemingen zijn onder meer rederij Anthony Veder (sinds 1991), FD Mediagroep (1997), en Vopak (1999). Daarnaast bezit HAL aandelen in Ahrend, Technip, SBM Offshore, Van Wijnen en voormalige brillenketen Pearle/GrandVision.
Errol Keyner van beleggersvereniging VEB karakteriseert Van der Vorm als een belegger met een lange-termijnvisie, te vergelijken met Warren Buffett: “Van der Vorm investeerde echt voor de lange termijn.” Die aanpak verklaart ook twee opvallende koerssprongen in het afgelopen decennium — onder andere rond de verkoopvooruitzichten van de brillenactiviteiten in 2014 en een rally van middelgrote Europese bedrijven vanaf 2025, waarvan HAL profiteerde.
Privé hield Van der Vorm zich buiten de publiciteit; hij woonde in Monaco, hield van zeezeilen en gaf weinig interviews. Burgemeester Carola Schouten noemde zijn bijdrage aan Rotterdam “van onschatbare betekenis”: hij steunde musea als Boijmans Van Beuningen en betaalde schulden van duizenden arme gezinnen via stichtingen als Droom en Daad en Verre Bergen. Tegelijk is er kritiek op fiscale constructies via belastingparadijzen die HAL en Van der Vorm gebruikten.
Wat zijn overlijden betekent voor HAL is nog onzeker, maar marktwaarnemers verwachten weinig directe impact op de participatiebedrijven: HAL neemt posities, maar bestuurt die ondernemingen meestal niet. De familie behoudt de meerderheidsbelangen en er zitten familieleden in de raad van commissarissen, wat zorgt voor continuïteit.