Opendoen voor de deurwaarder lijkt een zeldzaamheid: 'Bang iets te verliezen'

In dit artikel:

Deurwaarder Pieter Bas Vermeulen laat zien dat het vak allang niet meer draait om intimiderende mannen aan de deur. NU.nl liep een dag met hem mee terwijl hij in een zilverkleurige Volkswagen Polo stapelt met geniette stapels dwangbevelen, vonnissen en loonbeslagen — bedragen variërend van circa €200 tot €35.000. Een huisbezoek kost €135.

Waar Vermeulen achttien jaar geleden nog regelmatig ontruimingen uitvoerde, komen die nu zelden voor; deurwaarderskantoren als Syncasso zijn volgens hem meer “sociaal betrokkener” geworden en wegen bijvoorbeeld oplopende rentes kritischer. Toch opent maar zo’n één op de drie mensen de deur. Vermeulen zegt zich soms “net een veredelde postbode” te voelen: veel contacten blijven beperkt tot het afleveren van opvallende, groen-paarse enveloppen die bedoeld zijn om opgemerkt te worden.

De dag toont het spanningsveld in het incassowerk. Soms leidt een gesprek tot een werkbare betalingsregeling — dat noemt hij het mooiste van het vak — maar vaak blijft contact uit door schaamte, vermijding of angst om het weinige dat mensen hebben (zoals huisdieren) te verliezen. Bij corporatiewoningen geeft een geopende deur zelden goed nieuws: geur, schimmel en verwaarlozing wijzen op armoede. Kleine ondernemers zijn extra kwetsbaar: voor hen kan een openstaande factuur al snel leiden tot eigen betalingsproblemen.

Vermeulen overhandigt ook loonbeslagen bij werkgevers; sommige HR-afdelingen handelen dat discreet af, andere zoeken juist overleg met de werknemer. Hij komt geregeld terecht bij postadressen die niet het werkelijke woonadres zijn — zogenoemde ‘kattenvangers’ — en vermoedt dat formaliteiten vaak geen directe afbetalingen opleveren.

De aanpak verandert ook procesmatig: inmiddels zit er ongeveer acht weken tussen zijn bezoek en een zitting, waar dat vroeger een week was. Meer schuldeisers bieden speling, waardoor vaker wordt betaald, maar Vermeulen merkt een keerzijde: veel mensen komen later met nieuwe schulden terug.

Staatssecretaris Claudia van Bruggen heeft in een Kamerbrief voorgesteld dat deurwaarders mensen direct naar schuldhulpverlening moeten kunnen doorverwijzen; uit een pilot blijkt dat dit een verborgen groep kan bereiken — mits die mensen de deur opendoen. Om privacyredenen zijn namen van bedrijven en locaties in het verslag weggelaten.