Veel mensen weten niet goed hoeveel inkomstenbelasting ze betalen

In dit artikel:

Een enquête onder 1.090 deelnemers van het Nederlandse LISS-panel (afgenomen in december 2025) vroeg welk deel van hun bruto‑jaarinkomen van 2024 zij aan inkomstenbelasting betaalden. De uitkomst: lage en middeninkomens overschatten hun belastingdruk, hogere inkomens schatten die juist te laag in. Respondenten in de onderste zes inkomensdecielen overschatten de gemiddelde belastingdruk — in het laagste deciel met ongeveer 15 procentpunt — terwijl de twee hoogste decielen de druk onderschatten, in het hoogste deciel met circa 10 procentpunt.

Als mogelijke oorzaken noemen de onderzoekers beperkte kennis van heffingskortingen (zoals algemene heffingskorting en arbeidskorting) en onduidelijkheid over hoe inkomensafhankelijke regelingen werken. Ook mensen met alleen box‑1‑inkomen vinden het systeem ingewikkeld door meerdere schijven, tarieven, aftrekposten en de opbouw/afbouw van kortingen. Daardoor is het lastig te beoordelen hoeveel belasting men daadwerkelijk betaalt en wat een extra verdiende euro netto oplevert.

De conclusie wijst op twee oplossingsrichtingen: vereenvoudiging van belasting‑ en toeslagenregels (minder en minder inkomensafhankelijke regelingen) en betere, heldere voorlichting aan burgers over hun actuele belastingdruk en het nettoeffect van extra inkomen.